SSK, Bağ-Kur, Emekli Sandığı, Özel Banka Sandığı çalışmaları olan vatandaşlar hesap yaparken hangi kurumdan emekli olacakları konusunda kafa karışıklığı yaşıyor. Dünya gazetesi yazarı Özgür Erdursun, emeklilik hesabında belirleyici olanın son 2.520 günün hangi statüde geçtiği olduğunu belirterek isteğe bağlı primler ve borçlanma konusunda önemli uyarılarda bulundu.
İsteğe bağlı 4B primi ödeyen vatandaşların SSK’dan emekli olamayacaklarını düşünmelerinin büyük bir hata olduğunu belirten Erdursun, “Emeklilikte belirleyici olan, yıllarca hangi statüden prim ödendiği değil; son 2.520 günün hangi statüde geçtiğidir” dedi. Borçlanmaların statüyü değiştirebileceğinin altını çizen Erdursun “Borçlanmalarda yapılan en büyük hata, statüyü nasıl etkilediğinin göz ardı edilmesidir. Oysa borçlanmaların statüye yazılma şekli birbirinden farklıdır ve yanlış bir zamanlama, yıllarca gecikmeye neden olabilir.” uyarısında bulundu.
Erdursun “Doğru planlanmayan bir tablo, bir kişinin SSK’dan emekli olabilecekken Bağkur’a düşmesine, dolayısıyla daha geç ve daha maliyetli emekli olmasına neden olabilir.” dedi.
SON 2520 GÜNDE 2 STATÜDE PRİM VARSA
“Son 2520 gün içinde iki statüde prim var ise SSK ve Bağ-Kur bu durumda 1.260 günden fazla Bağkur (4B) yoksa, kişi isteğe bağlı 4B primi ödese bile SSK’dan emekli olabilir.” diyen Erdursun, şöyle açıkladı:
“Son 2520 gün içinde birden fazla statü var ise SSK-Bağ-Kur- Emekli Sandığı-Banka Sandığı bu durumda ise son 2520 gün içinde en fazla hangi statüden prim ödenmiş ise, o statünün şartlarına göre emekli olunur. Dolayısıyla isteğe bağlı prim, çoğu kişinin zannettiği gibi SSK’dan emekliliği otomatik olarak ortadan kaldırmaz.”
Türkiye’de isteğe bağlı sigorta, mevzuat gereği 4B kapsamında değerlendirilir. Ancak bu, kişinin SSK’dan emekli olamayacağı anlamına gelmez. Çünkü kritik kriter, isteğe bağlı primin statüsü değil, son 2.520 günün dağılımıdır.
Bunun yanında bazı önemli istisnalar da vardır:
-1 Ekim 2008’den önce devlet memuru olanlar, görevden ayrıldıktan sonra ilk 6 ay içinde başvururlarsa isteğe bağlı 4C (Emekli Sandığı) primi ödeyebilir.
-Bu süreyi kaçıranlar ve 2008 sonrası memurlar isteğe bağlı prim ödemek isterse zorunlu olarak 4B’ye tabi olur.
-Memurların aylıksız izin süreleri 4C’ye,
-Yurtdışı borçlanmaları ise doğrudan 4B’ye yazılır.
Bu ayrımlar, emeklilik statüsünün hangi kurum tarafından belirleneceği açısından büyük önem taşır.”
BORÇLANMADA STATÜYE DİKKAT: YILLARCA GECİKMEYE NEDEN OLABİLİR
Borçlanmalarda yapılan en büyük hatanın statüyü nasıl etkilediğine dikkat edilmemesi olduğunu belirten Erdursun, borçlanmaların statüye yazılma şekli birbirinden farklı olduğunun altını çizerek “…yanlış bir zamanlama, yıllarca gecikmeye neden olabilir.” dedi.
Yurt dışı borçlanmasının 4B statüsüne eklendiğini belirten Erdursun, “Yurt dışı borçlanması, ödemenin yapıldığı tarihten geriye doğru hizmete eklenir.” bilgisini paylaştı.
EMEKLİLİK STATÜSÜNÜ TAMAMEN DEĞİŞTİREBİLİR
Erdursun hesaplamayı şöyle anlattı:
Bu nedenle yurtdışı borçlanmaları, son 2.520 günün içine denk geliyorsa Bağkur günlerini artırarak emeklilik statüsünü tamamen değiştirebilir. Doğum, Askerlik ve Diğer Borçlanmalar: Sürenin Gerçek Yılına Yazılır
Bu borçlanmalar ise gerçek tarihe eklenir.
-2011 doğumu – 2011
-2004 askerliği – 2004
-2017 ücretsiz izin – 2017
Bu süreler son 2.520 günün içine denk geliyorsa tabloya eklenir, denk gelmiyorsa son statüyü etkilemez.
Bu fark çok önemli:
Yurt dışı borçlanması statüyü anında değiştirebilirken, diğer borçlanmalar sadece denk gelirse son 2.520 günü etkiler.
2500 GÜN NASIL HESAPLANIR
Bu hesaplama için yıllara göre statü dağılımını gösteren tablo kullanılır:
Bu tabloya:
-2025 yılında hangi statüde çalışıldıysa o statünün hanesine gün yazılır,
-2024, 2023, 2022 şeklinde geriye doğru devam edilir,
-Borçlanmalar tabloya yukarıda açıklanan statü kurallarına göre eklenir.
Sonunda ortaya şu sonuç çıkar:
Son 2.520 gün içinde en fazla gün hangi statüde ise, kişi o statünün şartlarıyla emekli olur.
Yani;
-SSK günleri fazlaysa – SSK’dan emeklilik
-Bağkur fazlaysa – Bağkur emekliliği
-4C fazlaysa -Emekli Sandığı emekliliği
-Banka Sandığı fazlaysa-Banka Sandığı emekliliği
Doğru planlanmayan bir tablo, bir kişinin SSK’dan emekli olabilecekken Bağkur’a düşmesine, dolayısıyla daha geç ve daha maliyetli emekli olmasına neden olabilir.
Odatv.com